Putdeksels met stadswapens

Jan vond deze deksel met het wapen van deelstaat Beieren in het noorden van de stad Regensburg. Dat laatste is een belangrijke toevoeging. Het noordelijke stadsdeel kwam in 1920 bij Regensburg en was daarvoor Beiers. Dat gold niet voor de oude stad Regensburg. Dat was een rijksvrije stad en daarom vind je daar juist putdeksels met het wapen van Stadt Regensburg . Voor de wapens van de deelstaten pakt de Duitse Wikipedia meestal groots uit. In het hoofdstuk Hoheitszeichen lees je alles over dit wapen van Beieren. Afgebeeld is het kleine wapen van de deelstaat. Het ruitjespatroon herkennen voetballiefhebbers meteen van het embleem van Bayern München. Bijzonder is de kroon bovenop het schild. Na het afschaffen van de monarchie in Duitsland kwam deze Volkskrone in de plaats van de koningskroon.

Bij een oprit aan de Strandweg in Travemünde vond ik deze verweerde deksel met het wapen van deelstaat Sleeswijk-Holstein. De huidige deelstaat Schleswig-Holstein bestaat vanaf 1946, maar beide landsdelen zijn al sinds de middeleeuwen meer of minder aan elkaar verbonden. Heraldisch rechts is het wapen van Sleeswijk en stelt twee leeuwen voor. Holstein is vertegenwoordigd door het netelblad. Goed zien en verder lezen doe je op deze uitgebreide Wikipediapagina .

Ik had het niet verwacht op een boerenweg niet ver van Kalkar. Vanuit mijn ooghoeken viel mij een bijzondere deksel op. Het bleek er eentje met het wapen van de Duitse deelstaat Nordrhein-Westfalen. Met het noemen van deze naam hebben we al twee van de drie wapenelementen benoemd. Het paard is het Saksenros en dat verwijst naar Westfalen, in naar het noordoostelijk gedeelte van de deelstaat. In het vlak daarnaast is de Rijn afgebeeld, uiteraard verwijzend naar het Rijnlandse deel in het westen. Onderaan staat een roos als herinnering aan het huis van Lippe en dan zitten we aan de meest oostelijke kant van de deelstaat. Alles staat uitvoerig beschreven op deze eigen wikipagina .

Jazeker Michel, putdeksels met het wapen van een (Duitse) deelstaat zijn ook welkom in mijn collectie. Heel duidelijk is het wapen op de deksel niet. Goed kijken en je ziet de Hessische leeuw. De rode Hessenlöwe is al bekend uit de dertiende eeuw en kenmerkt zich door de uitgestoken tong. In het officiële wapen van de jonge deelstaat Hessen is de leeuw gestreept in rode en zilveren banen op een blauw schild. De meeste Duitse deelstaten hanteren ook een niet-officieel wapen dat geheel vrij door alle fans gebruikt mag worden. De leeuw op het Hessenzeichen is dan geheel rood en zonder blauwe achtergrond.

Jan struint momenteel de Noord-Duitse steden af. Vandaag vond hij een geschikte putdeksel in Freie Hansestadt Bremen. Duidelijk is een sleutel te herkennen en dan weten we eigenlijk al meteen dat het de sleutel is van apostel Petrus. Deze topheilige was patroon van de dom van Bremen. De sleutel heeft een gotische en kenmerkende vorm en staat daarom ook wel bekend als de Bremer Schlüssel . De inwoners van de Hanzestad zijn maar wat trots op hun sleutel want een lokale spreuk luidt:  Hamburg ist das Tor zur Welt, aber Bremen hat den Schlüssel dazu . Meer aardigheden over dit stadswapen vind je op de Duitse Wikipagina . Een Breems aardigheidje...

Aan de oevers van de Elbe in de villawijk Nienstedten vond ik deze deksel met het Hamburgse stadswapen. Jan vond in augustus nog een bijzonder exemplaar met witte steentjes. Afgebeeld is een burcht met drie torens. De middelste daarvan duidt vermoedelijk op de in 1805 afgebroken Oude Mariadom. De stadspatrones manifesteert zich ook met de Mariaster boven de twee flankerende torens.

De vier flinke stampers zijn van Jan en zijn studiegenoten, het dekselwapen is van deelstaat Rijnland-Palts. Zij vonden deze deksel op de Dag van de Arbeid aan de voet van het imposante  Slot Hambach . Op de deksel zijn de heraldische wapens te zien van de drie grondleggers van deze deelstaat die in 1946 werd gesticht. Het Sint Joris-kruis komt van het keurvorstendom Trier, de leeuw verwijst naar het keurvorstendom Palts en het kenmerkende Mainzer Rad werd ingezonden door het keurvorstendom Mainz. De Duitse Wikipedia heeft een erg uitgebreid artikel voor dit Landeswappen von Rheinland-Pfalz ingeruimd.

Jan, die komt nog eens ergens in Duitsland. En met al zijn reisjes komt hij ook dit soort deksels tegen. Het is niet het wapen van een stad of gemeente maar van een deelstaat. Na enig beraad heb ik besloten om ook deze categorie deksels op te nemen in de verzameling. Op het deksel lijkt het signet van de deelstaat gegraveerd: drie leeuwen onder elkaar.  In 1953 kreeg de deelstaat Baden-Württemberg zijn huidige vorm en na een flinke discussie ook een Landeswappen . Een grote variant, een kleine variant en dit signet. Meer weten doe je via deze link naar een eigen Wiki-pagina.

Waar ik deze deksel vond weet ik niet meer precies. Volgens mij in Bad Bentheim. Zo’n deksel past ook wel in de vele klinkerstraten van dit mooie stadje aan de A1, net over de grens bij Oldenzaal. Deelstaat Niedersachsen voert natuurlijk een Saksisch paard als wapen. Het paard springt, zo heet dat in de heraldiek. Dat de Nedersaksen trots zijn op hun paard lees je op de Duitse Wikipediapagina over deze noordoostelijke deelstaat van Duitsland.